Tumama ang sapatos sa aking balikat bago ito malakas na lumagapak sa marmol na sahig. Napasinghap ako sa gulat at sakit, habang ang init ng dugo ay biglang umakyat sa aking ulo. Walong buwan na akong nagdadala ng sanggol sa aking sinapupunan, pagod na pagod sa biyahe, at nagdala pa nga ako ng mga mamahaling pasalubong para sa kanila, ngunit ito ang isinukli sa akin sa sarili kong tahanan.
Si Rafael, na narinig ang malakas na kaguluhan, ay mabilis na lumabas mula sa kusina habang hawak pa ang isang supot ng sariwang prutas.
“Bianca! Anong ginagawa mo?!” sigaw ni Rafael, halata ang matinding gulat at pagkagulat sa kanyang mukha. “Bakit mo binato ng sapatos ang asawa ko?! Buntis si Isabella, hindi mo ba nakikita?!”
Bumaba si Bianca mula sa huling baitang ng hagdan, nakapamewang at nakataas ang kilay. Walang kahit katiting na bakas ng pagsisisi sa kanyang mukha; sa halip, tila siya pa ang naagrabyado at galit na galit.
“Edi buntis! Kasalanan bang lumabas siya ng kuwarto at umupo kung saan-saan?” sarkastikong sagot ni Bianca habang nakataas ang baba. “Kuya, naman! Alam na alam mong paborito kong upuan iyan! Iyan ang throne ko kapag nanonood ako ng K-drama, nag-aayos ng mukha, o nagti-TikTok ako! Walang ibang pwedeng umupo diyan, kahit sino pa siya! Pag-aari ko ang upuang iyan!”
“Pag-aari mo?” nanginginig ang boses kong tanong habang hawak ang aking mabigat na tiyan at dahan-dahang tumatayo mula sa armchair. “Bianca, bahay ko ito. Ako ang bumili ng armchair na iyan gamit ang sarili kong pera. Wala kang karapatang saktan ako, lalo na sa ganitong kalagayan ko.”
“Bahay mo nga sa papel, pero kami ang nakatira dito!” sagot ni Bianca na lalo pang tumaas ang boses, tila walang galang sa akin. “Kung gusto mo ng respeto, eh di sana sa amin ka muna nagpasintabi bago ka umupo sa trono ko! Para kang ewan dito, bigla na lang susulpot tapos aagawin ang pwesto ko nang walang pasintabi!”
Sa sandaling iyon, dahan-dahang lumabas si Mang Ernesto mula sa kusina bitbit ang isang basong malamig na tubig. Narinig niya ang buong pagtatalo mula sa simula hanggang sa dulo, ngunit sa halip na pagalitan ang kanyang bastos na anak, isang malamig at mapang-uyam na ngiti ang sumilip sa kanyang labi. Ininom niya muna ang tubig bago kami tiningnan nang may pagpapakuya.
“Oh, bakit ba kayo nagsisigawan diyan at nag-iingay sa umaga?” tanong ni Mang Ernesto na may halong pagkainis. “Bianca, huwag mo kasing masyadong seryosohin ang ate mo. Alam mo namang mahina ang ulo ng mga taong lumaki sa layaw at walang alam sa tunay na buhay.”
Nanlaki ang mga mata ko sa narinig. “Tito—este, Mang Ernesto… binato ako ng anak ninyo habang buntis ako at dala ang apo ninyo! Kayo ba ay kakampi pa sa kanya pagkatapos ng ginawa niya?”
“Bakit, anong masama sa ginawa niya?” sagot ng biyenan ko habang naglalakad palapit sa paboritong armchair ni Bianca at naupo pa ito sandali upang ipagpag ang upuan, tila ba nadumihan ito dahil umupo ako. “May punto naman si Bianca, Isabella. Dito kami nakatira araw-araw, kaya kami ang hari at reyna sa bahay na ito. Kung gusto mong pumunta rito, dapat marunong kang makiramdam at sumunod sa patakaran namin. Hindi dahil sa iyo nakapangalan ang titulo ng lupa ay may karapatan ka nang bastusin ang sistema namin dito.”
Tumawa nang malakas si Bianca. “Tama si Papa! Akala mo kung sino kang may-ari ng buong mundo porket ikaw ang nagpapasahod sa mga empleyado mo. Eh sa totoo lang, kung wala kami rito, mumurahin lang ng mga daga at alikabok ang bahay na ito! Dapat nga magpasalamat ka pa sa amin dahil may nagbabantay at nagpapaganda ng ari-arian mo!”
Si Rafael ay namumula na sa matinding galit. “Pa! Bianca! Sobra na kayo! Si Isabella ang nagpapalipat-lipat sa atin nang walang binabayaran kahit isang sentimo! Ako ang asawa niya, at kayo ang pamilya ko, pero hindi ninyo pwedeng saktan at insultuhin ang asawa ko nang ganito sa sarili naming pamamahay!”
“Tumahimik ka dyan, Rafael! Huwag kang sumagot sa ama mo!” sabat ni Mang Ernesto, nawala ang ngiti sa mukha at naging seryoso at mayabang. “Isang malaking utang na loob ninyo sa amin na pinapatira namin kayo rito kapag dumadalaw kayo! Huwag kang magmaganda rito!”
Pamamahay mo? Paulit-ulit na umalingawngaw sa utak ko ang mga salitang iyon, mabigat at punong-puno ng kayabangan.
Ibinaba ko ang aking mga mata sa sahig. Tumibok nang mabilis at mariin ang puso ko, hindi dahil sa takot o panghihina, kundi dahil sa isang malamig, buo, at matinding desisyon na nabuo sa aking isipan. Buwan-buwan kong binabayaran ang asosasyon at buwis ng lupa, ako ang nag-ayos ng mga dokumento, at sa akin nakapangalan ang TCT o Transfer Certificate of Title sa Registry of Deeds. Walang kahit isang sentimo si Mang Ernesto na naiambag sa pagbili ng lupa at pagpapatayo ng bahay na ito.
Ngunit pinili nilang apakan ang aking pagkatao, saktan ang aking katawan habang dala ko ang kanilang magiging apo, at tawaging “walang kwenta” sa sarili kong ari-arian.
“Ah, ganon ba?” mahinahon kong sabi, sapat na upang matahimik sila sandali dahil sa kakaibang tono ng aking boses. Ngumiti ako nang tipid—isang ngiting walang kasamang emosyon o init. “Salamat sa pagpapaalala, Mang Ernesto. Tama kayo… hindi ninyo hawak ang sistema.”
Hinigot ko ang kamay ni Rafael. “Tara na, mahal. Umalis na tayo rito. Hindi na natin kailangang magtagal sa lugar na ito at magmakaawa sa mga taong walang utang na loob.”
“Pero Isabella, ang mukhang ito—ang ginawa nila sa iyo—” simula ni Rafael, nanginginig ang mga kamay sa galit.
“Sabi ko, tara na,” pag-uulit ko na may mariin at diin sa boses.
Habang naglalakad kami palabas ng pintuan, narinig ko pa ang pagtawa ni Bianca sa likuran namin. “Oo, umalis na kayo! At huwag na kayong babalik dito nang walang dalang pasalubong na masasarap ha! Mga pampasama lang ng araw!”
Sumakay kami sa sasakyan. Tahimik si Rafael habang nagmamaneho pabalik sa Makati condominium namin, halalang hiyang-hiya, litong-lito, at galit na galit sa kanyang pamilya. Ngunit hindi na ako nagsalita kahit isang salita habang nasa biyahe. Tahimik akong tumitig sa labas ng bintana habang pinapanood ang paglubog ng araw sa abot-tanaw.
Pagdating namin sa condo, dumeretso agad ako sa aking silid-tulgatan. Binuksan ko ang aking laptop at kinuha ang aking secure portfolio kung saan nakatago ang lahat ng orihinal na dokumento ng lupa at bahay sa Alabang, pati na rin ang mga digital copies ng aking mga legal ID at e-signature.
Tumawag ako sa isang pinagkakatiwalaang abugado at kaibigan ng pamilya na eksperto sa mabilisang real estate law.
“Atty. Salazar, magandang gabi po. Pasensya na sa istorbo sa ganitong oras,” simula ko nang sagutin niya ang tawag sa kabilang linya.
“Walang problema, Isabella. May kailangan ka ba? Tungkol ba ito sa mga dokumento ng negosyo mo?” tanong niya.
“Hindi po, Atty. Gusto ko sanang ibenta ang bahay ko sa Alabang. Ngayon na. Pwede bang simulan natin ang proseso bukas na bukas din sa umaga?”
Nagulat ang abugado sa kabilang linya. “Agad-agad? Isabella, alam ko na may nakatira riyan—ang biyenan mo at ang hipag mo, diba? Paano sila kapag binenta mo?”
“Wala na akong pakialam sa kanila,” malamig kong sagot. “Gusto ko silang mawala sa ari-arian ko sa lalong madaling panahon. At may kilala akong kliyente—ang kaklase ko dati sa kolehiyo na naghahanap ng ready-to-move-in na malaking bahay sa eksklusibong subdibisyon na iyon. Willing siyang bilhin ito nang cash bukas ng umaga.”
“Kung gayon, hawak mo ang titulo, nakapangalan sa iyo ang lahat, kaya legal at desisyon mo iyan,” sagot ni Atty. Salazar. “Magkita tayo sa aking opisina bukas ng alas-otso ng umaga. Dadalhin ko ang Deed of Absolute Sale at tatawagan ko na rin ang iyong prospective buyer.”
“Maraming salamat po, Atty. Magkita tayo bukas nang maaga.”
Binaba ko ang telepono. Tumingin ako sa salamin at hinawakan ang aking tiyan nang mahigpit. Huwag kayong mag-alala ng anak ko, bulong ko sa aking sarili habang tumutulo ang isang patak ng luha mula sa aking mga mata. Hindi ko hahayaan na yurakan ng mga taong iyon ang kinabukasan natin.