Hindi agad nakapagsalita ang dila ko. Parang may pumigil sa lalamunan ko na huminga, at ang bawat ingay ng sasakyan sa labas ng malaking gate ay tila naging malayo at mapurol. Ang mga salitang binitawan ni Doña Matilda ay tumama sa aking dibdib na parang mabibigat na martilyo. Dalawang taon. Dalawang taon akong nagpakababa-loob, nagtitiis sa mga pait ng kanyang mga lait, at nagpanggap na mahina at walang laban dahil gusto kong ingatan ang pagsasama namin ni Enrico. Akala ko, sa kabila ng kakulangan ko sa aspeto ng pag-aanak ay may natitira pang respeto sa akin ang pamilyang ito. Yun pala, sa likod ng mga ngiti at pakitang-tao nila, isang napakalaking katraydoran ang itinatago nila.
“Ano… anong sinasabi mo, Ma?” nanginginig kong tanong, kahit na sa kaibuturan ng aking puso ay alam na alam ko na ang sagot. Ang sakit-sakit, ngunit sa bawat patak ng luha na muntik nang kumawala sa aking mga mata ay siya namang pagpapakulo ng isang napakatinding galit. Ang galit na ito ay hindi na basta tampo; ito ay nagbabagang reaksyon ng isang babaeng niloko, niyurakan, at ginawang katawa-tawa sa sarili niyang tahanan.
“Huwag mo akong matawag-tawag na Ma!” bulyaw ni Doña Matilda habang uminom pa ito ng kaunti mula sa kanyang wine glass, pagkatapos ay itinuro ang kanyang hintuturo sa mukha ko. “Isang hamak na baog ka lang! Walang silbi! Alam mo ba kung nasaan si Enrico ngayon? Kasama niya si Samantha—ang babaeng nagdadalang-tao sa aking tunay na apo! Ang reyna ng mansyong ito, hindi tulad mo na isang pulubing walang silbi sa labas!”
Kasabay ng kanyang matinis na sigaw ay ang pagbukas ng glass door sa katabing balcony. Lumabas si Enrico, nakasuot ng mamahaling silk bathrobe, at may hawak na tasa ng kape. Kitang-kita ko ang bakas ng kapulahan sa kanyang mukha, ngunit agad itong napalitan ng pagkabalisa nang makita ako sa ibaba. Gayunpaman, walang bakas ng pagsisisi sa kanyang mga mata; sa halip, tila nakahinga pa siya nang maluwag na sa wakas ay nahaharap na namin ang katotohanan.
Kasunod niyang lumabas ang babaeng tinukoy nilang si Samantha. Maganda ito, mukhang bata pa, at may kapansin-pansin nang maliit na umbok sa kanyang tiyan—malamang ay nasa tatlong buwan na ang ipinagbubuntis nito. Nakasabit ang kamay nito sa braso ni Enrico na parang nagmamay-ari ng buong mundo.
“Ate Lara, nandiyan ka pala,” nakangising bati ni Samantha. Ang tono ng kanyang boses ay may halong matinding kaplastikan at pang-uuyam. “Pasensya ka na ha? Hindi na kasi namin hinintay ang pagbabalik mo mula sa biyahe mo sa Cebu para sabihin ang totoo. Mahal kami ni Enrico, at matagal na kaming magkakilala bago ka pa niya pakasalan. Sadyang pinakasalan ka lang niya noon dahil sa… well, akala niya may maibibigay ka ring koneksyon, pero nang lumabas na baog ka at ordinaryong empleyado lang naman ang trabaho mo, eh wala na ring silbi ang presensya mo rito.”
Lalo akong natauhan. Ang mga salitang iyon ay parang susi na nagbukas sa isang pinto ng mga alaala. Negosyo ba ang tinutukoy nila? Ang tinutukoy ba ni Samantha ay ang maliit na construction supplies business na pinasimulan ni Enrico dalawang taon na ang nakakaraan? Ang buong akala ni Enrico at maging ng kanyang ina ay sila ang nag-ipon para rito, ngunit ang hindi nila alam, ang puhunan ng kumpanyang iyon ay galing mismo sa lihim kong bulsa nang hingin niya ito sa akin noon sa pamamagitan ng isang “business proposal” na pinaniwala ko ring utang sa bangko! Ang kapal ng mukha! Ang lahat ng tinatamasa nila ngayon—mula sa damit na suot nila hanggang sa kape na iniinom nila sa balcony—ay galing sa pawis at yaman ko!
“Enrico,” tawag ko sa asawa ko. Ang boses ko ay hindi na nanginginig; ito ay naging malamig, matatag, at matalas na parang tabak. Tumingin ako nang deretso sa kanyang mga mata. “Ikaw ba ang nagdesisyon na ikandado ako sa labas ng sarili kong… ng ating tahanan? Ikaw ba ang nagpapasya ngayon sa pamamahay na ito?”
Umabante si Enrico sa may bakal na rehas ng balcony. Umiwas siya nang kaunti sa aking tingin dahil sa hiya, ngunit pinilit pa ring magmatigas para hindi mapahiya sa kanyang kabit at ina. “Lara, tanggapin mo na kasi ang katotohanan. Baog ka. Wala kang maibigay na tagapagmana sa pamilya namin. Si Samantha, binigyan ako ng anak na lalaki—ang ipinagmamalaking apo ni Mama. Ayaw na naming masayang ang oras mo rito. Nakapaghanap na kami ng mas magandang lugar para sa kanya, at ang mansyong ito… ito ay pag-aari ko. Ako ang pumirma sa kontrata, kaya ako ang masusunod!”
“Ikaw ang pumirma? Ikaw ang bumili?” hindi ko na napigilan ang mapangisi. Isang malamig at mapait na tawa ang kumawala sa aking mga labi na umalingawngaw sa tahimik na kalsada.
“Anong tinatawa-tawa mo riyan, babae ka?!” sigaw ni Doña Matilda na namumula na ang mukha sa sobrang galit. “Nabaliw ka na ba sa sobrang inggit at desperasyon?! Oo, si Enrico ang pumirma sa deed of sale! Siya ang nagbayad sa developer noon! Kaya wala kang karapatan na tumapak kahit sa labas ng gate na ito! Umalis ka na bago pa kita ipaaresto sa mga pulis sa kasong trespassing!”
“Trespassing?” ulit ko habang dahan-dahang kinukuha ang aking cellphone mula sa loob ng aking mamahaling leather bag. Tiningnan ko sila nang may matalim at nagbabagang tingin. “Doña Matilda, Enrico, Samantha… Sigurado ba kayong kay Enrico ang mansyong ito?”
“Huwag ka ngang mag-inarte diyan!” sigaw naman ni Samantha, mukhang naiinis na hindi ako nagpapakita ng labis na pag-iyak o pagmamakaawa. “Kitang-kita ko ang pangalan ni Enrico sa mga dokumento noong lumipat kami rito! Sawa na kami sa pagpapanggap mo na mahirap ka pero panay ang business trip mo sa Cebu! Guard! Iaboy niyo na ang babaeng ito!”
May lumabas na dalawang private security guard mula sa gilid ng garahe. Mukhang sila ang binayaran ng dalawa para magbantay sa labas habang nagpapakasasa sila sa loob ng mansyon.
“Ma’am, pasensya na po, pero sumunod lang po kami sa utos ni Sir Enrico. Umalis na po kayo rito para walang gulo,” sabi ng isang guard na halatang medyo nag-aalinlangan pa nang makita ang mukha ko, dahil madalas ko silang bigyan ng malalaking tip tuwing umuuwi ako galing sa mga inspection sa iba kong real estate projects.
“Huwag kayong lalapit sa akin,” malamig kong utos sa mga guard habang itinaas ko ang aking kamay. Tumingin ako kay Enrico na ngayon ay nagsisimula nang kabahan dahil sa kakaiba kong pananahimik at kumpiyansa.
“Enrico,” sabi ko habang dahan-dahang pinindot ang screen ng telepono ko. “Bago ka magyabang na ikaw ang bumili ng mansyong ito, natandaan mo ba kung sino ang pumirma sa pangunahing Deed of Absolute Sale sa notaryo noong Hunyo 15, dalawang taon na ang nakakaraan? At natandaan mo ba kung aling bank account ang nagbayad ng buong halagang sampung milyong piso sa developer nang cash?”
Namutla si Enrico. Nakita ko ang biglang pagbabago ng kulay ng kanyang mukha; ang yabang ay napalitan ng takot na parang nakakita siya ng multo.
“A-Ano bang sinasabi mo… tigilan mo na ang kahibangang ito…” nauutal niyang sabi.
“Nagpanggap akong walang-alam noon,” patuloy ko habang itinatapat ang cellphone sa aking tainga. “Hinayaan kitang magpanggap na ikaw ang bida sa harap ng nanay mo dahil gusto kong malaman kung hanggang saan ang kakayahan mong magmahal nang totoo. Pero ngayon… oras na para gisingin kayo sa bangungot na kayo rin ang gumawa.”
Itinapat ko ang tawag sa aking abugado, si Atty. Salazar, na naka-on speaker pa para marinig ng lahat. “Atty. Salazar, narito ako sa labas ng aking mansyon sa Ayala Heights. I-execute na natin ang eviction order at ang immediate cancellation ng lahat ng simulated titles na nakapangalan kay Enrico. Gusto kong mapalayas silang lahat sa loob ng sampung minuto. Walang dalang kahit anong gamit. Walang kahit anong kusing.”
“Opo, Ma’am Lara. Papunta na riyan ang ating mga tauhan kasama ang mga sheriffs at ang buong legal team,” malinaw na sagot sa kabilang linya.
Nalaglag ang baso ng wine mula sa nanginginig na kamay ni Doña Matilda. Dumausdos ito sa marmol na sahig ng balcony at lumikha ng malakas na basag, kasabay ng tuluyang pagbagsak ng kulay ng mukha nina Enrico at Samantha.