Tumama ang matigas na sapatos sa mismong braso ko na ginamit ko pang-harang sa aking mukha. Nakaramdam ako ng matinding kirot, ngunit masakit pa roon ang gulat at pagkabigla. Nanlaki ang aking mga mata habang nakatitig kay Bianca na ngayon ay nag-iinit sa galit, nakataas ang kilay, at nanginginig ang mga kamay habang itinuturo ang upuang kinauupuan ko.
“Ano ba ang problema mo, Bianca?!” nanginginig kong sigaw habang hinahaplos ang aking braso. “Buntis ako! Malapit na akong manganak! Binato mo ako ng sapatos?!”
“Walang pakialam kung buntis ka o hindi!” sigaw pabalik ni Bianca, mas matindi ang boses at walang bahid ng pagsisisi. “Sabi ko na nga ba at wala kang modo! Umo-upô ka sa paborito kong armchair nang walang pahintulot ko! Akin lang ang sapat na upuang iyan! Diyan ako laging nagkakape, diyan ako nagbabasa, at diyan ako nanonood ng mga paborito kong palabas! Pumasok ka lang dito bilang bisita, pero parang ikaw pa ang may-ari ng buong bahay kung umasta ka!”
Dahil sa ingay, mabilis na lumabas si Rafael mula sa kusina, bitbit ang ilang plato ng prutas. Namumutla siyang lumapit sa amin at tiningnan kaming dalawa. “Ano na naman ito? Bianca, bakit ka sumisigaw? At Isabella, bakit ka umiiyak?”
“Rafael, tinamaan ako ng sapatos ng kapatid mo!” sumbong ko kay Rafael, umaasang kahit paano ay kakampihan niya ako, lalo pa’t walong buwan na akong nagdadala ng kanyang anak. “Umupo lang ako rito kasi nananakit na ang buong katawan ko, tapos binato niya ako nang walang dahilan!”
Bago pa makapagsalita si Rafael, bumaba naman si Mang Ernesto mula sa itaas, seryoso ang mukha at nakapamaywang. Diretso siyang tumingin sa akin at umiling-iling na parang ako pa ang may malaking kasalanan.
“Oh, bakit kayo nag-aaway diyan?” tanong ni Mang Ernesto na may halong pagkainis sa tono. “Isabella naman, alam mo namang medyo sensitibo ang batang si Bianca. Paborito niya ang upuang iyan, bakit kasi doon ka pa umupo? Marami namang ibang silya rito sa sala, diyan pa sa inuupuan ng hipag mo. Alam mo namang mahirap kalaban ang nakababatang kapatid pagdating sa mga personal na gamit at pwesto.”
Nanlaki ang mga mata ko sa narinig ko mula sa aking biyenan. “Mang Ernesto, tinamaan ako ng sapatos! Pwede ba akong makunan sa ginawa niya? Buntis ako, at nasa pamamahay ko kayo!”
“Pamamahay mo ba kamo?” sabat ulit ni Bianca na may kasamang sarkastikong pagtawa. “Eto namang si Ate, parang hindi na nasanay! Oo nga’t sa papel ay nakapangalan sa iyo ang bahay na ito dahil ikaw ang may pera noon, pero nakatira kami rito! Kami ang nag-aalaga sa lugar na ito! Kung tutuusin, mas matagal pa kaming nakatira rito kaysa sa pagbisita mo na minsan sa isang taon lang mangyari! At saka, pwe, anong klaseng asawa ka na nagpapataas ng boses sa pamilya ng asawa mo?”
Si Rafael naman, sa halip na pagsabihan ang kanyang kapatid o ama, ay yumuko at tiningnan ako nang may pagka-stress. “Isabella, tama na muna. Huwag mo na kasing palakihin. Umupo ka na lang sa ibang lugar o kaya sa sofa. Alam mo namang mainitin ang ulo ni Bianca kapag ganoon ang usapan. Pagpasensiyahan mo na lang sila, pagod din ako galing sa opisina, gusto ko sanang magpahinga dito nang payapa.”
Parang binuhusan ako ng malamig na tubig. Ang sakit-sakit. Ang lalaking pinagkatiwalaan ko ng buhay at kinabukasan, ang pamilyang pinatuloy ko nang walang hinihinging bayad, at ang pagmamahal na ibinigay ko nang buong-puso—lahat ng iyon ay sinuklian nila ng kawalang-galang, pangmamaliit, at panlilibak. Tinrato nila akong parang isang basahan sa sarili kong tahanan.
Tumayo ako nang dahan-dahan, masakit man ang aking katawan at mas masakit ang aking damdamin. Hinawakan ko ang aking tiyan at tiningnan silang tatlo nang diretso sa mga mata. Wala ni isa sa kanila ang humingi ng tawad. Si Bianca ay nakataas pa rin ang baba, si Mang Ernesto ay umiiling na parang bata ang kinakausap, at si Rafael ay umiwas ng tingin habang inaabutan ng tubig ang kapatid.
“Sige,” mahinahon kong sabi, ngunit may diin ang bawat salita. “Tandaan ninyo ang ginawa ninyong ito ngayong araw.”
Tumalikod ako, kinuha ang bag ko, at lumabas ng bahay nang mag-isa habang si Rafael ay naiwan doon dahil pinili niyang samahan ang kanyang pamilya kaysa sa kanyang buntis na asawa.